Akbar Aghajanian, 02.05.1983 İran’da Étnik Edaletsizlik: Umumi Bir Baxış Meqalede, İran’da ferqli étnikler arasında sürdürülen ictimai-iqtisadi edaletsizlik olqusu incelenmekdedir. Elde édilen vérilerden çıxarılan neticeler, Fars ve Fars olmayan étnikler arasındaki edaletsizlik nisbetinin géderek artdığını göstermekdedir. Yayğın görüşlere baxmayaraq, İran’da çağcıllaşma projeleri qapsamında aparılan qalxınma ve senayéleşme sürecleri buyunca, ferqli étnikler arasında paylaşılan qaynaq ve zenginlik nisbetleri, davamlı Fars étniğinin léhinde bir artış göstermekdedir. Araşdırmada, çağdaş İran’da aparılan çağcıllaşma projeleri bağlamında, edaletsizlik olqusunun sebebleri irdelenmekdedir. Araşdırma daxilinde elde édilen tapıntılar; İran’da çağcıllaşma süreclerinin ilk merhelesinde aparılan, “siyasi idarenin merkezileşdirilmesi”, “Fars dili ve kültürünün başat qılınması” ve “merkeziyyetçi qalxınma ve senayéleşme planlamaları” kimi yapısal düzenlemeleri, étnikler arası edaletsizliyi tetikleyen esas sebebler olaraq göstermekdedir. Sonraki dönemlerde (1960-1970) merkeziyyetçi idarenin berkişdirilmesi ve şeherleşme eyilimli böyüme ve qalxınma siyasetleri sebebiyle mövcud edaletsizlik açığı (kesiri) daha da artmışdır. Bu dönemde, dövlet tekelinde (inhisarında) olan néftin satışından elde édilen gelirin artışı ve yérli üredime (istéhsala) nisbi olaraq daha az yatırım yatırılması, étnikler arası edaletsizlik açığının (kesrinin) artmasına sebeb olmuşdur. ayrıntılı ›

Baş Yazı

tümü ›
Artum DİNC, 05.11.2012

Herkes ve Her Kesim Üçün Bir Varolma Uzamının Olasılığı

Günümüzde insanlar doğulduqları andan étibaren, deўişik meselelerle dolu bir gerçeklik ortamına göz açmaqdadırlar. Bugün dünyanın birçox yérinde insanlar; deўişik kültürel, étnik, dini, sinfi ve cinsiyet mensubiyetleri ya da kimlikleri sebebiyle zorakılığa, basqıya ve ayrımçılığa meruz qalmaqdadırlar.

Bellek

tümü ›

Çağın Axışında

Artum DİNC, 07.07.2014

İran’da Türklerin ‘Edalet Teleb’ May 2006 Üsyanları

İslam Cumhuriyyeti Xeber Ajansı’na (IRNA’ya) aid İran Qezéti’nin 12 May 2006 tarixli yayınında, “Böceklerin Bizleri Böcekleşdirmemesi Üçün Ne Édek?” başlıqlı resimli güldürücü bir öykü yayınlandı. Bu resimli hikayede çizilen insan karaktéri, qarşısındaki böceye Farsca seslenir. Böcek ise ona Türkce cevab vérir ve hikaye, böceklerden qurtulma yollarının anladımıyla sürdürülür. İran’da milyonlarca Türk bu olayı bir “aşağılama” ve “dışlama” davranışı olaraq deyerlendirdi. Onlar öz étirazlarını bildirmek ve bu işin müsebbiblerinin qınanması ve cezalandırılması üçün -ağır bedellerine baxmayaraq- çéşitli kend ve şeherlerlerde qınama gösterileri gérçekleşdirdiler.

Bülten

Artum DİNC, 11.02.2014

FARSÇI İRANÇILIQ: Çoxétnikli İran’da Farslaşdırma Siyasetleri

Bu sayıda, günümüz İran’ında Fars olmayan étniklere qarşı aparılan Farslaşdırma siyasetleri ile bağlı 14 xeber, 9 yorum ve çözümleme, 5 meqale ve 2 kitab tanıdılmaqdadır. SZ Xeber Toplusu’nun dili AZE ve TR olmaq üzere Türkce’nin iki lehcesinde hazırlanmışdır.

Çévrimiçi Kitablıq

tümü ›

Görüşünüzü Bildirin

tümü ›

İndiki şertlerde İran'da Fars olmayan étniklerin geleceyi ile bağlı, aşağıdakı séçeneklerden hankısı daha olasılıqlı görünür? Birden çox séçenek séçilebiler.

Farslaşdırma siyasetleri başarılı olacaq, nüfusun/ ehalinin hamısı Farslaşacaqdır.
Farslaşdırma siyasetleri başarısız olacaq, étniklerin kültürel haqları yasal/ qanuni qoruma altına alınacaqdır.
Étnik yapılara göre, fédéral idari birimler oluşacaqdır.
Étnik yapılara göre, bağımsız/ müsteqil dövletler oluşacaqdır.

Sorğulama Zamanı En'ler Listesi

En Çox Tıklananlar

En Çox Beyenilenler

En Çox Yorumlananlar